Jaką rolę pełnią wolne rodniki w organizmie?
Wole rodniki, ostatnio dużo się o nich słyszy w kontekście zdrowia, urody i starzenia się. Zanim jednak wydamy na nie ostateczny wyrok warto zastanowić się czym tak na prawdę są wolne rodniki i na jakie procesy wpływają w naszym organizmie.
Wolne rodniki - sojusznik czy nieprzyjaciel
Większość reakcji biochemicznych w organizmach żywych opiera się na mechanizmach wolno-rodnikowych, ich obecność jest więc konieczna do prawidłowego działania komórek, tkanek i organów. Problem pojawia się, gdy z powodu rożnych czynników (stres, zła dieta, choroba, ekspozycja na promieniowanie) ilość wolnych rodników wzrasta drastycznie, a endogenne antyoksydanty nie są w stanie regulować ich ilości. Mówimy wtedy o występowaniu zjawiska zwanego stresem oksydacyjnym, który jest niepożądany i ma silnie negatywny wpływ na organizm.
Co to dokładnie jest wolny rodnik?
Wolny rodnik to atom lub większa cząsteczka posiadająca niesparowany elektron. W praktyce znaczy to, że jest to bardzo niestabilna i wysoko reaktywna cząstka, która “szuka” najszybszego sposobu na odnalezienie brakującego elektronu. Gdy w jej pobliżu nie znajduje się antyoksydant, zaczyna reagować z swoim otoczeniem prowadząc do uszkodzeń m.in w DNA.
Stres oksydacyjny, a organizm
Długotrwałe występowanie stresu oksydacyjnego bardzo negatywnie wpływa na stan podstawowych jednostek funkcjonalnych organizmu- komórek. W rezultacie wolne rodniki mogą doprowadzić do zmian w materiale genetycznym komórki, która wykonując standardowe podziały może przekształcić się w zmienione chorobowo struktury, w tym nowotwory. Zwiększone ilości wolnych rodników opowiadają również za występowanie stanów zapalnych. Rodniki powstające w czasie przeprowadzania procesu oddychania przyczyniają się do degradacji DNA, a co za tym idzie znacznie przyspieszają starzenie się organizmu.
Jak można kontrolować ilość wolnych rodników?
Oczywistym podejściem jest zmiana trybu życia i diety. Wprowadzanie pożywienia bogatego w antyoksydanty oraz unikanie ekspozycji na promieniowanie słoneczne. W pewnych przypadkach może być to jednak niewystarczające i konieczne będzie wprowadzenie odpowiedniej suplementacji, która zawsze powinna być prowadzona pod nadzorem profesjonalisty. Dlatego tak ważne jest, aby regularnie kontrolować poziom wolnych rodników w organizmie, ponieważ jest to pierwszy indykator, który daje wgląd w ogólny stan zdrowia.